• 

  Sombogaart geeft aanwijzingen op de set van Kruistocht in spijkerbroek

Kruistocht in spijkerbroek, Ben Sombogaarts verfilming van het gelijknamige jeugdboek van Thea Beckman, werd gemaakt met een budget van 11 miljoen euro. De film won ook het Kalf voor de Beste Montage. Begin dit jaar kreeg de film al een Platina Film, omdat hij meer dan 400 duizend bezoekers naar de bioscoop had getrokken. In zijn dankwoord benadrukte Kasander dat het een 'ontzettend zware productie' was geweest. 'Ik geloof dat we iets van duizend buitenlandse coproducenten hadden.'

Het is de derde keer dat Kasander het Gouden Kalf voor de Beste Speelfilm wint; in 1989 kreeg hij de prijs voor Alejandro Agresti's Secret Wedding, in 1991 voor de productie van Peter Greenaways Prospero's Book. Deze editie was Kasander ook genomineerd voor Greenaways Engels gesproken moordmysterie Nightwatching. De derde kanshebber was de familiekroniek Wolfsbergen van Nanouk Leopold.

Wolfsbergen, die zes keer was genomineerd, moest het doen met twee troostprijzen: de Vlaming Jan Decleir zag zijn bijrol bekroond ('Wat de jury betreft kan hij zich beter permanent in Nederland vestigen'), Richard van Oosterhout kreeg een Kalf voor zijn camerawerk. Nightwatching verzilverde twee van de vijf nominaties: het theatrale Production Design werd bekroond, en de in Amsterdam woonachtige Brit Peter Greenaway kreeg het Gouden Kalf voor zijn scenario.

De meeste prijzen waren voor Tussenstand van Mijke de Jong: drie Kalveren (voor Beste Regie, Beste Geluid en Elsie de Brauw als Beste Actrice) en de Prijs van de Kring van Nederlandse Filmjournalisten. Het Kalf voor de Beste Acteur ging verrassend naar Marcel Hensema, die Koos van Dijk speelt in de geflopte Herman Brood-biopic Wild Romance. De prijs voor de Vrouwelijke Bijrol ging naar Sylvia Hoeks. Zij speelt een Lolita-achtige kaartjesverkoopster in Jos Stellings Duska, de openingsfilm van de 27ste editie van het Nederlands Film Festival, die verder buiten de prijzen viel. Ook de andere grote premières (Nadine van Erik de Bruijn, Waar is het paard van Sinterklaas? van Mischa Kamp en de documentaire Goud van Niek Koppen) werden genegeerd door de jury.

Volgens de jury was Jimmy Rosenberg - de vader, de zoon & het talent van Jeroen Berkvens de Beste Lange Documentaire; De prins en het meisje van Peter de Baan kreeg de prijs voor het Beste TV-Drama. De beide hoofdrolspelers van het koningsdrama, Halina Reijn en Fedja van Huêt, werden bovendien bekroond met de Speciale Juryprijs, omdat het de jury speet dat 'ze geen Kalveren mocht verdelen onder de acteurs in de categorie televisiedrama. Terwijl hoge kwaliteit van dit genre niet zelden mede wordt veroorzaakt door goed geacteerde rollen'.

De uitreiking vond plaats in een enorme, met zwarte gordijnen opgekalefaterde hal van de Utrechtse Jaarbeurs, en werd voor de eerste keer gepresenteerd door Paul de Leeuw. 'Het moet een beetje een glamoureuze avond worden', zei De Leeuw. 'Daarom zijn we hier in dit pittoreske zaaltje'. De Leeuws vaste sidekick Adje sleepte in een gouden jurk de Kalveren aan, Rutger Hauer en Jeroen Krabbé, Kabouter Plop en hockeyster Fatima Moreiro de Melo reikten de prijzen uit. Maar heel opwindend wilde het niet worden. Winnaars moesten verstek laten gaan (De Brauw moest optreden, Greenaway een Lifetime Achievement ophalen in IJsland), anderen werd gesommeerd het vooral kort te houden. Terwijl Kees Kasander nog bezig was met zijn - lange - dankwoord, moest De Leeuw een einde aan de avond maken omdat de televisie-uitzending op het punt van beginnen stond.

Het was een knullig einde van een editie die maar mondjesmaat sprankelde. Ter ere van Gast van het Jaar Burny Bos werd tijdens het festival een filmpje opgenomen; de Haanstra klassieker Glas werd van nieuwe muziek voorzien; achter gesloten deuren werd gediscussieerd hoe de Canon van de Nederlandse Film in het kunstonderwijs kan worden verankerd. De populaire film Timboektoe ging tijdens het festival in première maar niet in Utrecht; Anton Corbijns Control en een grote publieksfilm als Alles is liefde van Joram Lürsen gaan pal na het festival in première. Dat zou de organisatie te denken moeten geven.