Disclosure Day vraagt wel heel veel van de kijker
Nieuwe film van Steven Spielberg in de bioscoop
Disclosure Day is een typische Spielberg-film geworden: er zijn achtervolgingen en aliens, de cast is geweldig en de beeldtaal is briljant. Maar de film heeft één groot probleem: het verhaal.
Disclosure Day, de nieuwe film van Steven Spielberg, is min of meer de optelsom van al zijn oude successen. Het is weer een achtervolgingsfilm, zoals de inmiddels 79-jarige Spielberg er al heel veel heeft gemaakt. Want of ze nou op de vlucht zijn voor de politie (zoals in Spielbergs debuutfilm The Sugarland Express), een moordzuchtige haai (Jaws) of dinosaurussen (de Jurassic Park-films), in Spielbergfilms rennen de personages heel wat af.
Bij Catch Me If You Can zit de jacht al verborgen in de titel, bij de Indiana Jones-films is de hele wereld het jachtterrein, en begin jaren nul werkte Spielberg ook nog even samen met acteur Tom Cruise, die van rennen een handelsmerk heeft gemaakt (Minority Report, War of the Worlds).
Disclosure Day is ook weer een film waarin aliens contact maken met gewone mensen en zo hun levens volledig overhoopgooien, zoals in twee van Spielbergs beste films: Close Encounters of the Third Kind en ET.
Ook de actie in Disclosure Day is weer als vanouds, net als de briljante beeldtaal. Het is dus in alles weer een typische Spielbergfilm geworden. Wat gezien de hierboven genoemde hits en klassiekers beslist een aanbeveling zou moeten zijn.
Suspension of disbelief
Helaas heeft de film één groot probleem: het verhaal. Ambitieus in de manier waarop grote thema’s als geloof, manipulatie en menselijk contact aan de orde komen, maar kinderlijk naïef in de uitwerking daarvan in de derde akte van de film.
En onderweg wordt ook wel heel veel gevraagd van wat in het Engels zo mooi ‘the suspension of disbelief’ heet. Onze bereidwilligheid dingen te geloven waarvan we weten dat ze niet kunnen, of op zijn minst zeer onwaarschijnlijk zijn. In Disclosure Day worden we daar net te vaak overheen gedrukt.
We volgen twee personages op de vlucht. Daniel Kellner (Josh O'Connor) is een geniale geleerde bij de schimmige organisatie WARDEX, die besluit dat de geheime informatie die het bedrijf heeft over tachtig jaar contact met aliens openbaar gemaakt moet worden. En Margaret Fairchild (Emily Blunt ) is een weervrouw bij een lokale zender uit Kansas die ineens in tongen begint te spreken en in de zielen van mensen kan kijken. Een mysterieuze kracht drijft haar naar Daniel, en uiteindelijk ook naar de baas van WARDEX, die Daniel een film lang op de hielen zit. Ondertussen dreigt de Derde Wereldoorlog (met dank aan Noord-Korea natuurlijk), en is de onderlinge achterdocht tussen mensen op een hoogtepunt.
Het is te prijzen dat Spielberg aan het eind van zijn (creatieve) leven de actualiteit nog scherp in de gaten houdt. En het is ergens wel te begrijpen dat hij op zoek is naar antwoorden en oplossingen voor een hopeloos verdeelde wereld, maar de ‘oplossing’ in zijn film is wensdenken van een ongekend niveau, en een belediging voor de echte problemen waar de wereld op het moment voor staat.
Dat we aanvankelijk bereid zijn met de plot in Disclosure Day mee te gaan is vooral te danken aan actrice Emily Blunt, die de onwaarschijnlijke weg die weervrouw Margaret moet afleggen (ook typisch Spielberg, de blikken van ongeloof en ontzag in de ogen van gewone mensen die ineens met buitengewone zaken worden geconfronteerd) nog heel lang geloofwaardig houdt. Josh O’Connor als Daniel is ook goed, net als de rest van de cast eigenlijk, maar van hen wordt veel minder gevraagd dan van Blunt, die het hele spectrum aan emoties voorbij ziet komen.
Al met al is Disclosure Day inderdaad weer een typische Spielberg geworden, alleen niet een van zijn beste. Sterker nog, van de nu 34 films die Spielberg maakte eindigt ie ergens in het midden. Of net daaronder.
