De Influencer Goeroe: een blik achter Massaro’s manipulatieve muur
Docuserie De Influencer Goeroe is te zien op HBO Max
De ongrijpbare Nederlandse influencer Bentinho Massaro palmt via sociale media wereldwijd honderdduizenden volgers in. Docuserie De Influencer Goeroe legt uit wat voor afschuwelijk sektarisch machtsmisbruik er schuilgaat achter Massaro’s onschuldige lijkende spirituele blabla.
‘Ik denk dat hij wel aansluit bij een behoefte om verdieping te vinden en daarbij een levensstijl te kunnen hebben die ook van deze tijd is,’ zegt Lily in de eerste aflevering van de HBO Max-documentaireserie De Influencer Goeroe. Sinds ongeveer een jaar volgt de jonge vrouw Bentinho Massaro (1988), een spiritueel influencer uit Amsterdam-Zuidoost die wereldwijd via sociale media ruim een miljoen volgelingen vergaarde. In 2017 kwam hij in opspraak nadat Brent Wilkins, een van zijn trouwe volgers, zichzelf van het leven beroofde tijdens een retraite van Massaro in Sedona, Arizona.
Volger Lily, die zijn YouTube-video’s kijkt bij wijze van ‘een momentje van bezinning’, noemt de onlinegoeroe een ‘fascinerend fenomeen’. Dat klinkt onschuldig, maar schijn bedriegt. Burgerjournalist Be Scofield infiltreerde in de groep van Massaro en plaatste acht dagen voor Wilkins’ dood een veelbesproken artikel op blogplatform Medium waarin ze Massaro onomwonden omschrijft als een sekteleider met een narcistische persoonlijkheidsstoornis. Massaro blijkt het type man dat zegt met zijn geneeskrachtige penis de chakra’s van vrouwen te kunnen verbeteren en verschillende ex-volgers beschuldigen hem van financieel, seksueel en psychisch misbruik, met depressies en suïcidaliteit tot gevolg.
Niettemin slagen de makers van De Influencer Goeroe er maar deels in de aandacht van de kijker vier afleveringen vast te houden. Voor de leek blijven de goeroe en zijn aanhangers even op afstand als zijn leer van verlichte abracadabra. Massaro heeft met succes een manipulatieve muur van abstractie tussen hem en de buitenwereld opgetrokken. Uit interviewfragmenten met voormalige vrienden en ex-volgers blijkt hoezeer zijn spirituele pad bezaaid is met taal en ideeën – ‘dimensies’, ‘non-dualisme’, het bereiken van ‘het absolute’ – die lastig te doorgronden zijn. Het maakt de omstreden, maar vage uitspraken waar de serie op leunt lastig direct in verband te brengen met de desastreuze gevolgen van zijn werkwijze.
Verhelderend zijn de bijdragen van verschillende sekte-experts, onder wie filosoof Stine Jensen en journalist Ivo van Woerden. Die laatste volgde vijf jaar lang Massaro’s handel en wandel en publiceerde dit jaar het boek In de greep van de goeroe. Van Woerden maakt zowel de aantrekkingskracht als de ontwrichtende invloed van Massaro’s zwendelpraktijken inzichtelijk.
Tekenend is ook het verhaal van Carla, wier dochter al jaren tot de inner circle van Massaro behoort. Zij moest lijdzaam toezien hoe haar dochter onder zijn invloed begon te geloven in complottheorieën en beweerde reisjes met ruimteschepen te maken. Carla’s pogingen om haar dochter te doordringen van het verdriet dat ze voelt over de verwijdering, botsen op de volledig onthechte staat waarin sommige volgers terechtkomen. Haar dochter: ‘Dat is jouw probleem, mama.’
