Dirty Business: indrukwekkend en woedend makend Brits docudrama
Dirty Business is te zien op NPO 2 en NPO Start
Het knap gemaakte docudrama Dirty Business gaat over de wanpraktijken van Engelse water- en rioolbedrijven, die nog steeds verontreinigd water in de natuur dumpen.
Ze had het strand aan de Britse kust juist uitgezocht vanwege de blauwe vlag, zegt Julie Preen (Posy Sterling) in de tweede aflevering van het waargebeurde Dirty Business. Blauw staat immers voor veilig en schoon zeewater, wat de moeder van twee jonge kinderen vanzelfsprekend belangrijk vond. Het is dus extra wrang dat haar achtjarige dochter Heather juist op dat strand in Devon werd besmet met de E. colibacterie. De gevolgen waren zo ernstig dat het meisje eraan overleed.
Toen Preen en haar echtgenoot Mark (Tom McKay) het strand uitkozen voor hun familievakantie in 1999 wisten ze niet dat het nabijgelegen water- en rioolwaterzuiveringsbedrijf regelmatig liters onbewerkt rioolwater in de zee dumpt. Dat was kort voor hun vakantie ook gebeurd. Heather en haar zus zwommen en speelden dus in mensenpoep. Later ontdekten de Preens ook dat het lozen geen eenmalige gebeurtenis was, maar beleid. En nog steeds dumpen waterbedrijven in heel Engeland verontreinigd water vol uitwerpselen, maandverband en condooms in rivieren en de zee. En niemand stopt ze.
De water- en rioolwaterzuiveringsbedrijven in Engeland zijn namelijk eind jaren tachtig, met dank aan Margaret Thatcher, geprivatiseerd. Sindsdien zijn ze veelal opgekocht door buitenlandse investeringsmaatschappijen, die vooral winst willen maken. De zuiveringsinstallaties worden minimaal onderhouden, waardoor ze regelmatig vastlopen. Tel hier meerdere Britse regeringen bij op die overheidsinmenging als het grote kwaad zagen – en dus controlemechanismen schrapten – plus verschillende bezuinigingsrondes, en je komt uit op bedrijven die doen en laten waar ze zin hebben. Met zieke mensen, stervende vissen en vervuilde rivieren tot gevolg.
Deze ongelooflijke praktijk wordt in het indrukwekkende Dirty Business helder uiteengezet. Twee innemende buurmannen uit de Cotswolds, Ash Smith en Peter Hammond (gespeeld door David Thewlis en Jason Watkins), staan in de serie centraal. Zij zagen hun plaatselijke rivier in de loop der jaren troebel worden en besloten de oorzaak te achterhalen. Hun diepgravende, volhardende onderzoek toonde aan dat de manier waarop de waterbedrijven worden gerund, veel weg heeft van de georganiseerde misdaad.
Dirty Business, dat leunt op uitvoerige research, is een zogenaamd docudrama. Dat betekent dat het verhaal gedeeltelijk wordt nagespeeld met acteurs, maar dat er ook echte betrokkenen en slachtoffers aan het woord komen en er veel beelden van vervuilde rivieren worden getoond. De serie hanteert zelfs netjes bronvermelding en begrippenuitleg. Ook de (ontwijkende) reacties van de instanties komen aan bod. Dat maakt Dirty Business een spannende en gedurfde hybride van dramatisering en feiten, die op onvergetelijke wijze een gigantische misstand aan de kaak stelt. Een serie die woedend maakt en tegelijkertijd wederom aantoont hoe goed de Britten toch zijn in het maken van tv.
