De veertig beste films op NPO Start

Weer een prachtig grotestadsdrama vol morele dilemma’s van de Iraanse regisseur Asghar Farhadi, de maker van Oscarwinnaars A Separation en The Salesman. Rahim zit in de gevangenis omdat hij een schuld niet kon aflossen aan de broer van zijn ex. Wanneer zijn nieuwe vriendin een tas vol gouden munten vindt lijkt er een uitweg gevonden, maar niets gaat vanzelf in de films van Farhadi. De titel is uiteraard ironisch, want Rahim is zeker geen held, net zomin als zijn schuldeiser een schurk is. Farhadi wil vooral laten zien hoe ook goedbedoelende mensen er een enorme puinhoop van kunnen maken.

Asghar Farhadi over A Hero: 'Kan zo’n simpel mens überhaupt wel bestaan?'

Anatomie d'une chute

Wanneer de man van de beroemde schrijfster Sandra Voyter (Sandra Hüller, in topvorm) dood wordt aangetroffen voor hun chalet in de Franse Alpen, zijn er maar twee verklaringen: moord of zelfmoord. Van de bovenste verdieping naar beneden geduwd door Sandra of zelf gesprongen. In de rechtszaak die volgt zal de waarheid – met een cruciale rol voor hun elfjarige, zo goed als blinde zoon – naar boven komen. Of niet... Heerlijk cerebrale mix van rechtbankfilm en familiedrama, vol puntige dialogen, schurende personages en onmogelijke dilemma’s. Verrassend strak geregisseerd door Justine Triet, die hiervoor vooral kluchtige films (oa Sibyl) maakte. Winnaar van de Gouden Palm op Cannes2023.

In Nederland uitgebracht als Anatomy of a Fall, maar op NPO Start alleen te vinden onder de originele titel Anatomie d'une chute

Sandra Hüller over Anatomy of a Fall: 'In zekere zin zit mijn hele leven in dat personage'

And Then We Danced

Festivalfavoriet over de jongvolwassen Merab uit Tbilisi, Georgië, die al van jongs af aan traint met danspartner Mary voor een plek bij het traditionele Nationaal Georgisch Dansensemble. Maar kort voor de audities duikt de getalenteerde Irakli op: een nieuwe concurrent die bovendien romantische interesse wekt bij Merab. Warmbloedige, klassieke liefdesgeschiedenis waarin wordt getraind, gefeest, gewerkt, gedanst, gegeten en geknokt. Terwijl Merab zijn eigen weg zoekt tussen traditie en moderniteit, strikte discipline en persoonlijke vrijheid. Kracht blijkt niet enkel gelijk aan spijkerhardheid, maar ook aan sensuele zelfexpressie.

The Artist

Fantastische hommage aan de zwijgende cinema. Wanneer in Hollywood de talkies arriveren lacht flamboyante ster George Valentin hartelijk en doet koppig zwijgend voort. Zijn onvermijdelijke neergang valt samen met de Beurskrach van 1929. Tegelijkertijd is de ster van kekke actrice Peppy Miller, door charmeur Valentin aan haar eerste rolletje geholpen, snel rijzende. Jean Dujardin excelleert in ieder register en oogstte in Cannes de acteurs-Palm. De muziek van Ludovic Bource zet in dit tijdloze filmjuweel de klinkende punt op de i. Oscars voor beste film, beste acteur en beste regie.

The Assistant

The Assistant toont een werkdag van Jane, de nieuwe assistent van een misbruikende Hollywood-mogul in New York. Maar het gaat de Australische regisseur en scenarist Kitty Green juist niet om deze machtige man in het tijdperk voor #MeToo. Haar eerste speelfilm is vooral een genuanceerde studie van het seksistische machtssysteem en de zwijgcultuur op kantoor, bezien vanuit Jane (Garner, bekend van de serie Ozark), iemand die onderaan de bedrijfsladder staat. Een drama-thriller over de subtiele vormen van genderongelijkheid op de werkvloer. Verontrustend, urgent en ijzersterk.

In The Assistant legt Kitty Green de misstanden op de werkvloer bloot

Atlantique

De zeventienjarige, Senegalese Ada, die op het punt staat om uitgehuwelijkt te worden aan de rijke Omar, is eigenlijk verliefd op Souleiman. Ada en Souleiman spreken altijd stiekem af op het strand bij Dakar. Maar dan verschijnt hij opeens niet meer. Zonder het eerst aan Ada te hebben verteld is Souleiman met wat vrienden vertrokken naar Spanje. In een wankel bootje over de Atlantische Oceaan. In haar intrigerende speelfilmdebuut – de eerste film van een zwarte, vrouwelijke regisseur ooit in competitie in Cannes – verweeft regisseur Mati Diop (Dahomey) de harde werkelijkheid van Senegal op geheel eigen wijze met een liefdesverhaal en de wereld van geesten.

Films

Mati Diop: 'Ik wilde niet naar Afrika kijken door een Westerse bril'

Atlantis

Het is 2025 in Oost-Oekraïne. De oorlog tussen het Oekraïense regeringsleger en de door Rusland gesteunde separatisten, die daar sinds 2014 woedde, is net afgelopen. Ex-militair Sergiy (Rymaruk) en Katya (Bileka) ontmoeten elkaar in een kaal, grauw landschap dat is verwoest door oorlog en uitbuiting. Regisseur Vasyanovych gebruikt aarde, water, vuur, staal en veel zwaar materieel als bouwstenen voor een wonderschone, postapocalyptische film over een humanitaire en ecologische ramp, die zo onthecht aanvoelt als Tarkovsky's Stalker. Waardige winnaar van de Orizzonti-sectie op het festival van Venetië in 2019.

Babyteeth

Mooi portret van de terminaal zieke tiener Milla (Scanlen), die valt voor de onbetrouwbare, maar charmante kruimeldealer Moses (Wallace). Dat is wel het laatste wat haar ouders willen, maar tegelijkertijd zien ze hun dochter ook opbloeien, zodat ze besluiten er maar mee te dealen. Speelfilmdebuut van Murphy (die onder andere een paar afleveringen van Killing Eve regisseerde) voelt nergens onecht of verzonnen, en komt – ook dankzij het ijzersterke acteren van alle betrokkenen – hard binnen. Gebaseerd op het gelijknamige toneelstuk van Rita Kalnejais, die ook het scenario schreef.

Ben Mendelsohn over Babyteeth: 'Dit is de coolste film die ik ooit gezien heb'

The Blue Caftan

Nadat filmmaker Touzani in haar prachtige debuutfilm Adam (2019) bijna niet uit een bakkerijtje in de medina van Casablanca kwam, zitten we in de al even fraaie opvolger The Blue Caftan vooral in een kleermakerszaakje in de medina van Salé. Touzani kiest dan wel voor een klein canvas, de verhalen die ze vertelt zijn groots. Adam gaat over solidariteit en moederschap, The Blue Caftan over mogen zijn wie je bent en liefde in al zijn gedaanten. Meesterkleermaker Halim is al jaren gelukkig getrouwd met Mina (Azabal, die ook al de hoofdrol speelde in Adam), maar met de komst van de nieuwe leerling Youssef komt er een einde aan hun veilige leventje samen.

Interview: Maryam Touzani over The Blue Caftan

Borgman

Psychologische thriller over mysterieuze zwerver, Camiel Borgman (de Vlaming Jan Bijvoet), die zijn zinnen heeft gezet op een yuppengezin. Met zijn handlangers (onder wie Alex van Warmerdam zelf) neemt hij eerst de enorme tuin van hun villa onder handen. En vervolgens de gezinsleden. Borgman zit vol visuele vondsten (let op het ijsstokje) en is even droogkomisch, vilein en vervreemdend als de zeven vorige films van alleskunner Van Warmerdam (regie/scenario/acteur). De eerste Nederlandse film sinds 1975 die werd geselecteerd voor de hoofdcompetitie in Cannes, de Gouden Palm werd niet gewonnen.

Alex van Warmerdam over Borgman: ‘In al mijn films zit geweld’

Buladó

Buladó speelt zich af op het platteland van Curaçao en vertelt het verhaal van de elfjarige Kenza, die – sinds het overlijden van haar moeder jaren geleden – leeft met haar vader en opa. Vader is rationeel en wil dat Kenza Nederlands spreekt, terwijl opa juist spiritueel is en alleen Papiaments spreekt. De jonge Kenza stuitert een beetje tussen beiden heen en weer, maar is vooral erg eenzaam in het verdriet over haar verloren moeder. Prachtige, persoonlijke vertelling van regisseur Janga (Helium), die steeds de juiste toon weet te treffen en in de jonge Tiara Richards een fenomenale hoofdrolspeler heeft. Openingsfilm van NFF2020 en bekroond met het Gouden Kalf voor beste film.

Eché Janga: 'Na het maken van Buladó voel ik me pas echt regisseur'

Central do Brasil

In zijn openingsbeelden schildert voormalig documentairemaker Walter Salles effectief de ieder-voor-zich wereld waarin zijn verhaal zich afspeelt: rond een trein die zojuist het station van Rio de Janeiro is binnen gekomen ontstaat een adembenemende chaos. In het station schrijft Dora brieven in opdracht van analfabeten. Maar ze posten doet ze niet. Op een dag wordt ze geconfronteerd met het harde bestaan van de negenjarige Josué, die juist zijn moeder heeft verloren en op zoek wil naar zijn vader. Mooi spel van zowel de Braziliaanse tv-vedette Montenegro, die werd genomineerd voor een Oscar, als de jonge, ontwapenende De Oliveira.

Close

De dertienjarige Léo en Rémi zijn al jaren beste vrienden en gaan heel vanzelfsprekend met elkaar om. Maar wanneer ze voor het eerst naar de middelbare school gaan en een klasgenoot – die ziet hoe close de twee zijn – vraagt of ze een paartje zijn, ontkent Léo geschrokken en begint hij zich opzichtig van Rémi af te keren. Mooi verteld en uitstekend gespeeld; vooral door de jonge Dambrine als de door schuld verteerde Léo, die ziet wat het verbreken van de vriendschap doet met Rémi. Waardige opvolger van transgenderdrama Girl, het met prijzen overladen regiedebuut van de Belgische regisseur Lukas Dhont.

Lukas Dhont over Close: ‘Ik heb andere jongens bewust op afstand gehouden’

The Death of Stalin

De Russische autoriteiten hadden geen goed woord over voor deze reconstructie van de chaos in het Kremlin na de dood van Stalin in 1953. Respectvol is de film dan ook allerminst: Stalins onderdanen – onder wie Chroesjtsjov (Buscemi), Malenkov (Tambor) en Beria (Beale) – worden neergezet als een paranoïde kliek opponenten. Regisseur en coscenarist Iannucci (In the Loop, Veep) houdt zich vrij secuur aan de geschiedenis, maar presenteert die als inktzwarte klucht vol venijnige dialogen. Het resultaat is origineel, soms hilarisch en uitermate wrang. Gebaseerd op de gelijknamige Franse strip.

The Death of Stalin is nog actueler en urgenter geworden

Do Not Hesitate

Drie jonge Nederlandse soldaten op vredesmissie in Afghanistan of het Midden-Oosten (de precieze plek wordt nooit genoemd) moeten bij gestrand militair voertuig achterblijven, zodat de onderdelen niet gestolen worden. Het eindeloze wachten in de hitte wordt verstoord wanneer ze in paniek een rondscharrelende geit doodschieten, en de jonge eigenaar vervolgens verhaal komt halen. Psychologisch oorlogsdrama van Korver (Infiltrant) onderzoekt grote thema’s en heeft uitstekende cast, met de jonge Omar Alwan als de hardnekkige geitenhoeder voorop. Nederlandse inzending voor de Oscars.

Do Not Hesitate: geslaagde mix van psychologisch drama, horror en oorlogsfilm

Drie dagen vis

‘Opa was geen prater, ik was geen prater. Als er twee niet praten, wordt er niet gepraat.’ Aldus de gepensioneerde buschauffeur Gerrie (Ton Kas, fantastisch als altijd), die met zijn tweede vrouw in de Algarve woont en een paar dagen in Rotterdam is om allerlei zaken te regelen. Samen met zijn 45-jarige zoon Dick (Guido Pollemans), die duidelijk hunkert naar de aandacht en waardering van zijn vader, pendelt hij van afspraak naar afspraak, maar de belangrijkste zaken tussen de twee – zoals de paniekaanvallen van Dick – blijven onuitgesproken. Tragikomisch portret van twee mannen die worstelen met hun emoties, geschoten in zwartwit en vol prachtige, kleine momenten van wederzijds onbegrip. Tweede speelfilm van de Rotterdamse regisseur-scenarist Peter Hoogendoorn, die in 2014 debuteerde met het lovend ontvangen familiedrama Tussen 10 en 12.

Drie dagen vis is een verrassende festivalhit: ‘Ik heb me heel lang afgevraagd of ik deze film wel moest maken’

Druk

Komisch drama over kwartet uitgebluste leraren die beginnen aan gewaagd experiment: elke dag voor de les een slokje alcohol. Want een half promille alcohol in je bloed neemt – volgens de Noorse psycholoog Finn Skårderud – remmingen weg, waardoor we leuker en creatiever worden. De eerste resultaten zijn zonder meer bemoedigend, vooral voor leraar geschiedenis Martin (een voortreffelijke Mikkelsen). Maar het blijft niet bij één slok. Al snel worden het er twee, dan drie, en dreigt de film op een somber einde af te stevenen. Maar zover laat de Deense regisseur Vinterberg (van provocatieve meesterwerkjes als Festen en Jagten) het gelukkig niet komen.

Mads Mikkelsen over Druk: 'Dronken spelen is voor acteurs echt een test'

The Father

Fransman Florian Zeller bewerkte zijn succesvolle toneelstuk Le père tot dit Engelstalige drama, waarin Hopkins de dementerende Anthony speelt, die de grip op zijn leven verliest in een Londens appartement. Qua setting, thematiek en compromisloze toon heeft The Father veel weg van Michael Hanekes Amour (2012), met als grootste verschil dat hier gaandeweg alle logica wordt losgelaten, zodat de kijker wordt meegenomen in Anthony’s verwarring. Dat heeft een beklemmend effect, maar maakt de film ook diffuus en wat afstandelijk. Anthony Hopkins’ met een Oscar bekroonde acteren is evenwel groots, en hij krijgt mooi tegenspel van Colman en de anderen.

Flow

Kan je 85 minuten lang meeleven met een jonge kat, die in een door mensen verlaten wereld een gigantische overstroming moet zien te overleven? En dat dan zonder dialoog, met enkel dierengeluiden? Ja, is het antwoord na het zien van Flow, een volstrekt unieke animatiefilm van de Letse regisseur Zilbalodis. Maar liefst vijf jaar werkte hij aan dit project, en dat betaalt zich uit: de natuurbeelden zijn adembenemend mooi en de dieren – naast de kat volgen we ook nog een stoïcijnse capibara en een onnozele golden retriever – bewegen levensecht. Wat overigens niet betekent dat Zilbalodis mikt op fotorealisme, in tegendeel: stilistisch doet Flow eerder aan een videogame denken. Een magische ervaring, voor wie zich kan overgeven aan het meditatieve tempo. Bekroond met de Oscar voor beste animatiefilm.

FilmsRecensie

Flow: een unieke, betoverende animatiefilm

Fish Tank

De vijftienjarige Mia (Katie Jarvis) leeft in een troosteloze buitenwijk en vult haar dagen met rondhangen op straat, ruziezoeken, alles om te voorkomen dat ze naar huis moet. Het is er een bende, Mia, haar jongere zusje en haar drankzuchtige moeder schelden elkaar uit voor alles wat lelijk is. Connor (Michael Fassbender), de nieuwe vriend van haar moeder, zorgt voor een betere sfeer. En hij is ook opvallend vriendelijk voor Mia. IJzersterk drama met geweldig spel, vooral van de destijds achttienjarige Jarvis. Stijlvol en krachtig gefotografeerd. Fish Tank werd veelvuldig bekroond, onder meer met een BAFTA en de juryprijs in Cannes.

Holy Spider

Rauwe en krachtige film van de in Denemarken woonachtige Iraniër Ali Abbasi (Gräns), waarin hij terugkeert naar 2001, toen de Spider Killer in de heilige plaats Moshhad zestien vrouwen vermoordde. De vrouwen waren allemaal prostituee en werden door de moordenaar opgepikt van straat en – vaak in zijn eigen huis – vermoord. Abbasi is met name geïnteresseerd in de nasleep, want toen de moordenaar eindelijk werd opgepakt was hij in de ogen van velen een held, die de straten had gereinigd van ontucht en onreinheid.

Interview: Ali Abbasi over Holy Spider

De idylle

Net als in de beroemde openingsscène van Fellini’s La dolce vita begint De idylle van Aaron Rookus met een standbeeld dat onder een helikopter boven de stad zweeft. Maar waar het bij Fellini om een beeld van Jezus gaat, is het bij Rookus een struisvogel. Waarschijnlijk als symbool voor hoe de mens het liefst z’n kop in het zand steekt als beslissingen te groot worden. Vooral als het gaat over de dood. In een handvol krachtige absurdistische, wrang-komische en soms ook surrealistische scènes volgen we zes leden van dezelfde familie, die elk te maken krijgen met ingrijpende gebeurtenissen. Tweede speelfilm van Rookus (na Goodbye Stranger), maar de eerste waarvoor hij ook zelf het scenario schreef.

FilmsRecensie

De idylle: troostrijke mozaiëkfilm over disfunctionele familie

Jippie No More!

In deze vrolijke familiefilm komen pa, ma, hun drie dochters en zoon naar het landhuis van opa om de bruiloft van de oudste dochter te vieren. Allemaal worstelen ze met hun eigen kleine of grotere sores, terwijl de voorbereidingen voor het feest niet al te soepel verlopen. Dat een van de hoofdrolspelers het syndroom van Down heeft speelt wel een rol in de film, maar is zeker niet het belangrijkste thema. Dat levert een herkenbare en invoelbare film op die zowel de mooie als de moeilijke kanten laat zien van het leven met een kind met een beperking. Openingsfilm van Cinekid 2023, waar het de Publieksprijs voor Beste Nederlandse Kinderfilm én de Jeugdjury Award won.

Jippie No More!: vrolijke en herkenbare familiefilm

Le jeune Ahmed

Wanneer de filmt begint is de dertienjarige Ahmed al duidelijk geradicaliseerd. Hij vertelt zijn broer en zus wat ze volgens de imam allemaal verkeerd doen, berispt zijn (witte) moeder vanwege een glaasje wijn, en ergert zich nog het meest aan zijn (Marokkaanse) juf, die te weinig respect voor de koran zou hebben. De Waalse gebroeders Dardenne (L’enfant; Deux jours, une nuit) leveren met Le jeune Ahmed andermaal een strak verteld, intrigerend verhaal af, dat bol staat van de rake observaties. En de jonge, ongevaarlijk ogende Ben Addi is perfect gecast als de wel degelijk gevaarlijke Ahmed. Winnaar beste regie op Cannes2019.

Le jeune Ahmed: intelligent drama over radicalisering

The Killing of a Sacred Deer

Wanneer de vader van tiener Martin (een zeer creepy Keoghan) overlijdt op de operatietafel houdt hij de dienstdoende chirurg Steven (Farrell met volle baard) verantwoordelijk. Martin wil wraak, maar Martin is geen gewone jongen, en zijn wraak zal dat ook niet zijn. Tweede Engelstalige film (na The Lobster) van de Griekse regisseur Lanthimos is curieuze mix van absurdisme, arthouse en horror die geen moment verveelt en naar het einde toe echt spannend wordt. In Cannes bekroond met de prijs voor beste scenario (voor Lanthimos en co-schrijver Efthymis Filippou).

Wat maakt de films van Yorgos Lanthimos zo bijzonder?

Kind

Een huisje in een donker bos, een speelgoedmolentje dat vanzelf gaat draaien, sinistere toevalligheden: dit regiedebuut van Jan Verdijk zit vol beproefde griezelelementen, terwijl het verhaal toch goeddeels realistisch blijft. Centraal staat een stel met een vurige kinderwens (Herlaar en Van der Valk), dat na een miskraam de wanhoop nabij is. Hulp wordt geboden door een holistisch verloskundige (Van den Dop, steengoed), maar hoe betrouwbaar zijn haar alternatieve methoden? Psychologische thriller blinkt uit in sfeer, subtiel spel en ambigue satire.

Beproefde griezelelementen voeren de spanning op in psychologische thriller Kind

Madres paralelas

Bij toeval komen bijna veertiger Janis (Penélope Cruz) en twintiger Ana (Milena Smit) bij elkaar op de kraamafdeling van een ziekenhuis te liggen. Beide vrouwen zijn ongewenst zwanger, maar ze willen ook allebei het kind houden. En dat is pas het begin van nog veel meer toevalligheden in dit aangrijpende melodrama, waarin de we de parallelle levens van deze twee moeders zullen volgen. Penélope Cruz, die alweer voor de zevende keer te zien is in een film van de Spaanse grootmeester Pedro Almodóvar, won voor haar rol van Janis de prijs voor beste actrice op het festival van Venetië en werd genomineerd voor een Oscar.

Le meraviglie

Duits-Italiaans gezin, bestaande uit imker Wolfgang, zijn vrouw Angelica en hun vier dochters, leeft teruggetrokken op het Italiaanse platteland en verdient wat geld met de honing van de bijen. Persoonlijke, maar volgens schrijver/regisseur Rohrwacher niet autobiografische film over de rol van het landschap, de landbouw en de tradities. Met als middelpunt de jonge, debuterende actrice Maria Alexandra Lungu als oudste dochter Gelsomina, die ondanks haar twaalf jaren de meest volwassene van het gezin is. Winnaar van de Grand Prix (zeg maar: de op een na beste film) op het filmfestival van Cannes in 2014.

Interview: Alice Rohrwacher over Le meraviglie

Mommy

In zijn vorige vijf films creëerde Xavier Dolan een volstrekt eigenzinnige niche van hyperpersoonlijk melodrama, gemodelleerd naar een even persoonlijk gevoel voor schoonheid. In Mommy, gemaakt op zijn 25ste, vallen vorm en inhoud voor het eerst helemaal samen. Hoofdpersoon Steve (schitterend gespeeld door Antoine-Olivier Pilon) is een jongen met orkaankracht tien, die alles en iedereen optilt maar ook weer mee naar beneden sleurt. Net als Steve drijft deze weergaloze film op een kolkende onderstroom van tegenstrijdige en verwarrende emoties. Overladen met prijzen, waaronder de juryprijs in Cannes.

Nebraska

Acteur Bruce Dern (77) speelt, na een leven van bijrollen in goede en hoofdrollen in slechte films, eindelijk de rol van zijn leven in het melancholieke, in zwart-wit geschoten Nebraska. Hij is de geestelijk vermoeide en verwarde Woody Grant, die per se naar Lincoln, Nebraska wil om daar de miljoen dollar op te halen die hem in een neploterij beloofd is. Omdat Woody niet te stoppen is, besluit zoon David (mooi ingehouden gespeeld door Will Forte, van de komische tv-serie Saturday Night Live) hem te vergezellen. Van de zes Oscarnominaties werd er helaas niet een toegekend.

'Ik weet wat het is om te verliezen'

Neon Bull

Zinnelijk portret van handvol mensen die werken bij de vaquejada, een soort rodeoshow die gehouden wordt in het noordoosten van Brazilië. De film volgt niet de sterren van de show, maar de verzorgers van de paarden en stieren. En zoomt daarbij niet alleen in op de lichamen van de dieren, maar ook op die van de verzorgers. In het bijzonder op dat van Iremar, een stoere vent die ervan droomt modeontwerper te zijn. Hoogtepunt in deze volstrekt onvoorspelbare film is een ongemonteerde vrijpartij van tien minuten tussen Iremar en een hoogzwangere vrouw. Tweede speelfilm van de jonge Mascaro (1983) was wereldwijd een festivalhit en won tientallen prijzen.

FilmsRecensie

Gabriel Mascaro over Neon Bull

Nothing Personal

Een stugge Nederlandse vrouw (prima gespeeld door Verbeek) belandt op het Ierse platteland, waar ze een oudere weduwnaar (Rea) ontmoet. Ze stemt erin toe voor hem te werken in ruil voor eten en onderdak, maar alleen onder de voorwaarde dat er geen persoonlijke vragen worden gesteld. In Nothing Personal wordt weinig gesproken, maar veel getoond. Prachtige shots, gedraaid in Connemara en Andalusië. Antoniak won voor haar speelfilmdebuut onder andere prijzen op het filmfestival van Locarno en Gouden Kalveren voor beste film en beste regie en maakte in 2011 het intrigerende drama Code Blue.

Urszula Antoniak: 'Na de dood van mijn man heb ik al zijn bezittingen weggegooid'

The Quiet Girl

Het stille meisje uit de titel van dit prachtig ingetogen drama heet Caít, is tien jaar oud en komt uit een groot gezin. Het is 1981 en zoals destijds gebruikelijk in het streng-katholieke Ierland wordt Caít in de zomervakantie bij familie gestald. Bij Seán en Eibhlín is immers plek zat, want die hebben zelf geen kinderen. De komst van Caít heeft dan ook grote impact. Niet alleen op Seán en Eibhlín, maar vooral op de thuis emotioneel verwaarloosde Cáit, die voor het eerst echt gezien wordt. The Quiet Girl werd bij de Oscars genomineerd voor beste niet-Engelstalige film, want op een paar Engelse woorden na wordt er in de film alleen Iers gesproken. Gebaseerd op de roman Foster van de Ierse schrijver Claire Keegan.

Colm Bairéad over The Quiet Girl: 'Het voelt verkeerd om het Iers langzaam te laten uitsterven'

Riders of Justice

Wanneer een ontploffing in een trein het leven kost van een belangrijke getuige tegen motorbende Riders of Justice kan dat geen toeval zijn. Denkt tenminste Otto, die ook in de trein aanwezig was maar de ontploffing overleefde. Hij deelt zijn verdenkingen met militair Markus, wiens vrouw wel omkwam bij de ontploffing. Markus kiest gelijk voor vergelding en gaat met hulp van Otto en diens eigenaardige vrienden wraak nemen op de Riders of Justice. Regisseur Jensen (Adam’s Apples) trekt in deze mix van melodrama, thriller en zwarte komedie een heel blik kleurrijke personages open, balanceert regelmatig op het randje van lachen en belachelijk, maar levert desondanks een heel toonvaste, veelomvattende en ijzersterke film af.

Regisseur Anders Thomas Jensen over Riders of Justice

Triangle of Sadness

Fotomodellen Carl (Dickinson) en Yaya (Dean) zijn vanwege hun schoonheid bovenaan de sociale ladder terechtgekomen. In de fijn-vileine satire Triangle of Sadness zien we hoe die twee hun uiterlijk herhaaldelijk inzetten als betaalmiddel. Eerst in de modewereld, dan aan boord van een luxe jacht en ten slotte op een onbewoond eiland, waar alle bestaande hiërarchieën zijn verdwenen. Deze Gouden Palmwinnaar van de Zweedse regisseur Ruben Östlund (Turist, The Square) is een vaak hilarische aanval op de wereld van de superrijken, maar uiteindelijk verschillen de drie delen onderling nogal van toon en kwaliteit, waardoor de som wat minder is dan het geheel.

Video: Ruben Östlund over Triangle of Sadness

De veroordeling

IJzersterke reconstructie – de film is uitsluitend gebaseerd op archiefmateriaal, officiële stukken en getuigenverklaringen – van de nasleep van de beruchte Deventer moordzaak uit 1999, toen de weduwe Wittenberg door wurging en vijf messteken in haar borst om het leven werd gebracht. Gezien door de ogen van Netwerk-journalist Bas Haan (Van Huêt), die eerst overtuigd is van de onschuld van haar al veroordeelde financieel adviseur Ernest Louwes (Kraan), dan van diens schuld, en zich vervolgens inzet voor klusjesman Michaël de Jong (Van Wageningen), die door vox populist Maurice de Hond (De Hond) – ten onrechte – wordt aangewezen als dader. Intelligent, belangrijk en soms woestmakend (vooral als het gaat om de diverse talkshows, die maar hijgend achter De Hond bleven aanlopen). Bekroond met vier Gouden Kalveren.

Regisseur Sander Burger over De veroordeling: 'Ik voelde me enorm genaaid'

Werk ohne Autor

'Wer bin ich? Was bin ich?' Die vragen stelt de talentvolle kunstenaar Kurt (Schilling) zich in dit epische Duitse drama, dat zich afspeelt in de periode 1937-1977. We volgen Kurt van Dresden, via Düsseldorf naar Berlijn en zien hoe zowel de nazi's als de communisten de kunstenaar voor hun karretje proberen te spannen. Soepel en indringend verteld door regisseur Henckel von Donnersmarck (Das Leben der Anderen), die ook het scenario schreef en zich voor Kurt losjes baseerde op het leven van de gerenommeerde kunstschilder Gerhard Richter.

'Grote kunst is alleen mogelijk in volledige vrijheid'

The Worst Person in the World

Heerlijk eigenzinnig romantisch drama over millennial Julie (Reinsve), die alles mee lijkt te hebben, en toch – zoals wel vaker in de films van de Noorse regisseur Joachim Trier – maar niet gelukkig wordt. Niet van haar werk, en ook niet in de liefde. Waardoor ze zich de slechtste persoon op aarde voelt. Een streepje luchtiger dan Triers vorige films, maar nog even dromerig en melancholiek. En met een betoverende scène, waarin de wereld letterlijk even stilstaat voor Julie en haar nieuwe liefde Eivind. Renate Reinsve, die in The Worst Person haar eerste hoofdrol speelt, kreeg daarvoor in 2021 op het filmfestival van Cannes terecht de prijs voor beste actrice.

Video: Joachim Trier en Renate Reinsve over The Worst Person in the World

Zomervacht

De dertienjarige Brian (uitstekend gespeeld door de Vlaamse Jarne Heylen) woont met zijn vader in een caravan op een sloperij. Hij heeft nog een oudere broer, Lucien, maar die lijdt aan spasticiteit, is zwaar verstandelijk beperkt en kan daardoor onmogelijk bij hen wonen. Totdat de instelling waar Lucien verblijft verbouwd wordt en Brians vader hem toch in huis haalt, omdat hij zo wat geld kan verdienen. De zorg voor Lucien schuift hij achteloos door naar Brian. Deze fraaie verfilming van de gelijknamige roman van Jaap Robben, het speelfilmdebuut van regisseur Molter, blijft dicht bij de twee broers, die steeds meer naar elkaar toegroeien.

Boekverfilming Zomervacht: 'Castingbureaus hadden geen acteurs die fysiek beperkt zijn'

The Zone of Interest

IJzingwekkend-briljante film over nazi-kopstuk Rudolf Höss, die met zijn gezin pal naast vernietigingskamp Auschwitz woont. Een ‘doorsnee’ Duits gezin, dat wanhopig doet alsof de tragedie die zich achter de muren van het kamp afspeelt niet bestaat en ook niets met hen te maken heeft. Indringende, onvergelijkbare muziek van Mica Levi (met wie Glazer ook werkte voor Under the Skin) en ijzersterke hoofdrollen van Christian Friedel (als Höss) en Sandra Hüller (als zijn actief wegkijkende vrouw Hedwig). Winnaar van de Grote Juryprijs op Cannes2023.