Documentaires Recensie

Veelstemmig pamflet over de nadelige werk- zorgverdeling voor vrouwen

Hoeksteen van de samenleving is te zien op NPO 2 en NPO Start

Hoeksteen van de samenleving
© BNNVARA
  • Cecile Elffers

De werk-zorgverdeling binnen het gezin is geen privé-aangelegenheid, zo toont Juul op den Kamp aan in haar documentaire Hoeksteen van de samenleving.

Het blijft een pijnlijk cijfer: de helft van de Nederlandse heterostellen wil de zorgtaken binnen het gezin fiftyfifty verdelen, slechts negen procent slaagt erin. Vrouwen krijgen nog altijd het leeuwendeel van de zorg op hun bordje. Met niet malse gevolgen: veertig procent is niet economisch zelfstandig, de duikvlucht van gemiddeld 35 procent die hun inkomen neemt nadat ze moeder zijn geworden lopen ze niet meer in en vrouwen vallen veel vaker dan mannen ten prooi aan burn-outklachten.

Vrouwen wordt dit ook nog eens zelf aangerekend. Moeten ze maar niet in deeltijd werken, moeten ze maar wat makkelijker zorgtaken uit handen geven, moeten ze zich maar niet zo druk maken. Hee, het hoeft toch niet allemaal zó perfect?! En leg die telefoon ook gewoon eens weg, vrouw. 

Genante afleidingsmanoeuvres zijn het, die verhullen waar het werkelijke probleem zit: vrouwen zijn de afgelopen jaren vijftien uur per week meer gaan werken, maar mannen zijn slechts 0,4 uur meer gaan zorgen. Something’s gotta give.

Hoeksteen van de samenleving
Lynn Berger
© BNNVARA

Regisseur Juul op den Kamp (What’s Left?) analyseert in haar documentaire via ontmoetingen in een jarenvijftigdecor – met een steeds meer verbijsterde blik op haar gezicht – waar het misgaat in politiek en samenleving. Ze heeft rake gesprekken met opinieleiders over dit onderwerp, zoals Sophie van Gool, Lynn Berger en Hedy d’Ancona. Maar nog effectiever zijn de meer emotionele interviews, met een conservatieve CDA-vader en -zoon, haar eigen moeder, jonge vaders en Annelies: een management-assistent die openhartig vertelt over hoe eenzaam en overbelast ze zichzelf aantrof na de geboorte van haar twee kinderen.

De gesprekken grijpen mooi in elkaar en worden een veelstemmig pamflet, dat zacht maar doordringend schreeuwt: ja, het persoonlijke ís politiek. Politici die zeggen niet achter de voordeur te willen komen, komen dat allang: via hun beleid duwen ze stellen de aloude jarenvijftigkant op. En dat beschadigt vooral moeders, maar vaders en kinderen net zo goed.